Θυμό και άγχος το ψυχολογικό «αποτύπωμα» της πανδημίας στον άνθρωπο

  Εξόχως διαφωτιστικά για τις επιπτώσεις που επιφέρει η υγειονομική κρίση στην υγεία των Ελλήνων, σε συνδυασμό με τα επιβαλλόμενα περιοριστικά μέτρα προστασίας, είναι τα προκαταρκτικά ευρήματα της Παγκόσμιας Μελέτης Υγείας και Λειτουργικότητας σε Περιόδους Μεταδοτικών Λοιμώξεων (Μελέτη COH-FIT), στην οποία έχουν συμμετάσχει ως τώρα περίπου 108.000 άτομα από ολόκληρο τον κόσμο.

  Από τα πρώτα αποτελέσματα προκύπτει σημαντική αύξηση στα επίπεδα του στρες, της μοναξιάς και του θυμού, στα 2/3 των Ελλήνων και των Ελληνίδων που συμμετείχαν στην έρευνα. Ποσοστιαία αύξηση, μάλιστα, διπλάσια ή και τριπλάσια (στην κατηγορία των ηλικιωμένων) σε σύγκριση με αυτή που καταγράφηκε στους πολίτες άλλων χωρών. 

  Τα «σημάδια» της έντονης ψυχολογικής πίεσης παρατηρήθηκαν σε όλες τις ηλικιακές ομάδες των ενηλίκων που μελετήθηκαν, χωρίς διαφοροποιήσεις μεταξύ ανδρών και γυναικών, (νεαροί ενήλικες: 18-39 ετών, άτομα μέσης ηλικίας: 40-64 ετών, ηλικιωμένοι +65 έτη), αλλά το μεγαλύτερο εύρος αυτών των αρνητικών ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων (σχεδόν στο σύνολό τους), διαπιστώθηκε στους ηλικιωμένους.

  Σχετικά με τους τρόπους διαχείρισης της πανδημίας και του αναγκαστικού αποκλεισμού που επιλέχθηκαν, αυτοί δε διαφοροποιούνται ιδιαίτερα μεταξύ των χωρών, με την άσκηση ή το περπάτημα, τη χρήση του διαδικτύου, τα χόμπι, την άμεση κοινωνική επαφή ή συναναστροφή, τη μελέτη ή τη μάθηση κάτι νέου, τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης και τις κοινωνικές συναναστροφές από απόσταση, την εργασία στο χώρο ή στο σπίτι, την ενημέρωση για την πανδημία COVID-19, τα Μέσα Μαζικής Εενημέρωσης, τον χρόνο με ένα κατοικίδιο, καθώς και την σωματική εγγύτητα και τη σεξουαλική δραστηριότητα να αποτελούν τις κυριότερες επιλογές όσων απάντησαν στα ερωτηματολόγια.

Από τις απαντήσεις των ερωτηθέντων, φαίνεται πως ελάχιστοι εξωθήθηκαν, ως έκφραση αδυναμίας, στη χρήση αλκοόλ ή ουσιών και τα συνταγογραφούμενα φάρμακα.

  Η «Παγκόσμια Μελέτη Υγείας και Λειτουργικότητας σε Περιόδους Μεταδοτικών Λοιμώξεων» (Μελέτη COH-FIT) είναι μία διεθνής μελέτη για το γενικό πληθυσμό των χωρών που πλήττονται από την πανδημία COVID-19. Στόχος της είναι, σύμφωνα με τους ερευνητές που υλοποιούν το εγχείρημα, η διερεύνηση παραγόντων που επηρεάζουν τη σωματική και ψυχική υγεία σε καιρούς μεταδοτικών λοιμώξεων και περιοριστικών μέτρων (π.χ. περιορισμός κυκλοφορίας, κοινωνική αποστασιοποίηση, καραντίνα) και τη αναγνώριση προστατευτικών παραγόντων, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην ανάπτυξη στρατηγικών πρόληψης και παρέμβασης κατά την πανδημία COVID-19 αλλά και μελλοντικά, σε περίπτωση εμφάνισης άλλων καταστάσεων πανδημίας.

  Το ερευνητικό εγχείρημα, προωθείται στη χώρα μας, από την Β΄ Πανεπιστημιακή Ψυχιατρική Κλινική του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, σε συνεργασία με περισσότερους από 200 ερευνητές σε ερευνητικούς φορείς και πανεπιστήμια τουλάχιστον 40 χωρών ανά την υφήλιο και υπό την αιγίδα μεγάλου αριθμού εθνικών και διεθνών επιστημονικών οργανισμών.